Pijnlijke of zere voeten na lang staan op het werk: oorzaken en oplossingen

---

Forte - All Black

Ik spreek bijna elke week zorgprofessionals die na een vroege dienst of nachtdienst thuiskomen met kloppende voeten. Meestal zeggen ze erbij dat ze het "erbij vinden horen". Dat hoeft niet. Pijn na een lange dag op de afdeling heeft vaak een oorzaak die je kunt aanpakken.

Ik ben Joris Moll, en ik verdiep me bij GoClove in pasvorm, demping, ondersteuning en antislip. GoClove wordt vanuit Amsterdam gerund door ABK B.V., de exclusieve distributeur van Clove in de EMEA-regio. Clove is een Amerikaans merk dat schoenen maakt voor zorgprofessionals.

Hieronder loop ik van klacht naar oorzaak naar oplossing. Je leest wanneer pijn meer is dan vermoeidheid, waar je bij een zorgschoen op let en wat sokken en herstel thuis doen. Ook staat erin wanneer je beter eerst langs de huisarts gaat.

• Zere voeten na een dienst komen meestal door uren dezelfde belasting op een harde vloer, en vooral door stilstaan, niet door lopen. Een te harde, te krappe of te losse schoen versterkt dat.
• Pijn die blijft, op één plek zit of 's ochtends onder de hiel het ergst is, is meer dan vermoeidheid. Noteer waar en wanneer het pijn doet en ga bij aanhoudende klachten eerst naar je huisarts of podotherapeut.
• Kies een zorgsneaker met demping, een stabiele zool, een antislipzool die niet piept en vloeistofafstotend bovenwerk, zoals bij de Forte en de Prima.
• Heb je zware of gezwollen benen, vraag dan eerst advies voordat je compressiesokken van 20-30 mmHg gaat dragen. Slides en benen omhoog na de dienst geven je voeten thuis rust.
• Wissel tijdens de dienst van houding, pak elke zitkans en draag bij wisseldiensten twee paar schoenen om en om. Vervang je schoenen zodra de zool platter en harder aanvoelt.

Waarom krijg je zere voeten van lang staan op het werk?

Zere voeten na een dienst komen vooral doordat je voeten uren achter elkaar dezelfde belasting krijgen, meestal op een harde vloer. Spieren en pezen in je voet hebben dan geen moment om bij te komen.

Op een afdeling sta je veel stil: bij een bed, bij de medicijnkar, bij de computer. Dat is zwaarder dan lopen, want bij stilstaan blijft de druk steeds op dezelfde plek op je voetzool en hiel zitten. Ziekenhuisvloeren geven nauwelijks mee, dus alle schok gaat via je voet omhoog naar je enkels, knieën en onderrug.

Een schoen kan dit erger maken. Is de zool te hard of te plat, dan vangt niets de klap op. Zit de schoen te krap of juist te los, dan gaat je voet schuiven of wordt hij ingeklemd. Een slechte schoen is zelden de enige oorzaak, maar hij versterkt de belasting wel.

Daarom voelt het tegen het einde van de dienst vaak het ergst. Je spieren zijn moe, je voeten zijn door de uren staan wat gezwollen en je loopt minder soepel. Elke stap voelt dan harder dan in het begin.

Langdurig staan hoort bij de belasting die EU-OSHA bij spier- en skeletklachten noemt. Zere voeten zijn dus een bekend gevolg van staand werk en geen aanstellerij.

Wanneer is pijn onder je voet meer dan vermoeidheid?

Pijn onder je voet is meer dan vermoeidheid als ze blijft, op één plek zit of 's ochtends het ergst is. Gewone moeheid trekt meestal weg met rust. Pijn die de volgende dag nog even scherp is, vraagt om aandacht.

Een bekend patroon is pijn onder de hiel bij de eerste stappen na het opstaan. De NHS beschrijft fasciitis plantaris als pijn onder de hiel, vaak het sterkst bij de eerste stappen na het opstaan. Herken je dat, dan is dat een reden om het te laten nakijken.

Let ook op zwelling, kloppen en zware benen. Moeie voeten voelen na een avond op de bank beter. Voeten die dik blijven of benen die zwaar en pijnlijk blijven, passen niet bij gewone vermoeidheid.

Ga naar je huisarts of een podotherapeut als:

• de pijn na een paar weken niet minder wordt;
• je 's ochtends telkens moeite hebt met de eerste stappen;
• je voet of enkel zichtbaar dikker wordt;
• de pijn je dienst of je slaap verstoort.

Ik stel geen diagnose, dat doet een arts. Je kunt het gesprek wel helpen met aantekeningen. Schrijf op waar het pijn doet, op welk moment (tijdens de dienst of 's ochtends), hoe lang het duurt en welke schoenen je droeg.

Compressie sokken - Forever Blue

Welke schoen helpt tegen zere voeten tijdens de dienst?

Een zorgsneaker met goede demping, een stabiele zool en een antislipzool die niet piept helpt het meest tegen zere voeten tijdens de dienst. Let daarnaast op bovenwerk dat vloeistofafstotend is, zodat je schoen na een vlek of spatje gewoon schoon te vegen is.

De Forte - All Black heeft ons SuperCush™ Comfort System voor demping en stabiliteit. Het bovenwerk maak je gemakkelijk schoon. De Prima - Bright Grey / Blue / Pink is in meer dan 18 maanden ontwikkeld als verbetering van de Classic.

Twee zorgschoenen naast elkaar op de punten die bij lange diensten tellen

Grip telt vooral op natte vloeren. De HSE noemt een goede zool en grip als onderdeel van het voorkomen van uitglijden. Een zool die niet piept is handig tijdens de nachtdienst.

Twijfel je over de maat, kies dan de maat die je normaal draagt en pas hem bij voorkeur 's middags of na je dienst, als je voeten het dikst zijn.

Wat doen compressiesokken en hoe herstel je na de dienst?

Compressiesokken geven je benen tijdens een lange dienst extra steun, en een rustig herstelmoment thuis haalt de spanning uit je voeten. De Compressie sokken - Forever Blue hebben een compressie van 20-30 mmHg en een gewatteerde zool. Ze zijn bedoeld voor lange dagen op de been.

Zware, gezwollen of kloppende benen zijn niet altijd gewone vermoeidheid. De NHS beschrijft spataderen en zware, pijnlijke benen als klachten waar je op moet letten. Heb je die klachten vaak of worden ze erger, vraag dan eerst advies aan je huisarts voordat je compressiesokken gaat dragen.

Thuis helpt een vast ritueel. Trek na de dienst je schoenen uit en doe de SuperCush Recovery Slide - Black aan. Die is ontworpen voor herstel na een lange werkdag, dus je loopt door de woonkamer zonder dat je voeten weer op harde grond staan.

Ga daarna een paar minuten zitten of liggen en leg je benen omhoog, bijvoorbeeld op een paar kussens of tegen de muur. Doe je dat direct na thuiskomst, dan merk je het 's avonds het meest.

Hoe pas je je dag aan zodat je voeten minder te verduren krijgen?

Je voeten krijgen minder te verduren als je tijdens de dienst vaak van houding wisselt, zit waar het kan en je schoenen op tijd vervangt. Kleine gewoontes halen de piek uit de belasting, ook als je rooster zelf niet verandert.

Verplaats je gewicht regelmatig van de ene voet naar de andere. Sta niet urenlang stil bij een bed of balie, maar loop even een rondje of zet je voeten om en om op een lage opstap. Pak elke zitkans, ook als die maar twee minuten duurt, bijvoorbeeld bij het invullen van het dossier.

Werk je wisseldiensten, neem dan twee paar werkschoenen en draag ze om en om. Elk paar heeft dan een dag om uit te drogen en de binnenzool veert weer terug. Controleer ook of de demping nog zo aanvoelt als in het begin. Voelt de zool platter en harder, dan is het tijd voor een nieuw paar, ook als het bovenwerk er nog netjes uitziet.

Je kunt ook je leidinggevende iets vragen. Stel concrete dingen voor: vaste momenten voor een pauze, een stoel op plekken waar je lang staat of een andere verdeling van staande en zittende taken. Een voorstel met een duidelijke aanleiding, zoals de plekken waar jij het meeste last van hebt, is makkelijker te bespreken dan een algemene klacht.

Welke oplossing past bij welke klacht na lang staan?

Welke stap zet je als eerste tegen je zere voeten?

Begin met je schoen. Een gedempte zorgsneaker in je eigen maat, zoals de Forte - All Black, pakt de oorzaak aan die je elke dienst voelt. Zeuren je benen of voeten na het werk nog door, voeg dan compressiesokken en slides toe.

Eén ding verandert dit advies. Heb je 's ochtends pijn onder de hiel of gaat de pijn niet weg, ga dan eerst naar je huisarts of podotherapeut. Een andere schoen lost dan niet op wat er aan de hand is.

Noteer vanaf je volgende dienst waar en wanneer het pijn doet. Met die aantekeningen kies je gerichter een schoen, of heb je een goed gesprek bij de arts.

Loop deze punten af voor je volgende dienst:

• Noteer waar en wanneer je voet pijn doet: tijdens de dienst of bij de eerste stappen 's ochtends.
• Kies een zorgsneaker met demping en een antislipzool die niet piept.
• Kies je gewone maat en controleer de pasvorm 's middags of na je dienst.
• Draag compressiesokken van 20-30 mmHg op lange dagen.
• Zet thuis na de dienst je slides aan en leg je benen omhoog.
• Wissel van houding en pak elke zitkans tijdens de dienst.
• Ga naar je huisarts of podotherapeut als de pijn blijft.
• Vervang je schoenen zodra de demping plat aanvoelt.