Zwarte sneakers in de zorg: wanneer zijn zwarte zorgschoenen verplicht of handig?

---

Ona - All Black Option

Ik krijg deze vraag elke week, vaak van studenten die net hun stageplek hebben of van zorgprofessionals die over een paar dagen beginnen. Ze willen een schoen waar ze de hele dienst op kunnen staan. Ze weten alleen niet zeker of de kleur van hun keuze wel mag.

Ik ben Joris Moll, expert op het gebied van zorgschoenen bij GoClove. GoClove is de officiële Europese webshop voor Clove, een Amerikaans schoenenmerk voor zorgprofessionals. Wij worden gerund door ABK B.V. in Amsterdam, de exclusieve distributeur van Clove voor de EMEA-regio.

Hieronder lees je hoe je zelf nagaat wat op jouw afdeling geldt, en wanneer zwart in de praktijk de slimste kleur is. Daarna zie je welke zwarte zorgsneakers bij welke dienst passen.

• Voor gewone zorgschoenen bestaat voor zover wij weten geen wettelijke kleurplicht. De regel komt van je werkgever, dus vraag het kledingvoorschrift schriftelijk op voordat je bestelt.
• Stel drie vragen aan je leidinggevende: zwart of wit, gesloten hiel en veterloos toegestaan. Eist je afdeling veiligheidsschoeisel, dan volg je ISO 20345:2021 en volstaat een gewone zorgsneaker niet.
• Antislip, een gesloten hiel, demping en een zool die niet piept gaan voor kleur, want ze bepalen hoe je de dienst doorkomt.
• Zwart is handig bij donkere werkkleding, in nachtdiensten en bij vlekken, maar het vervangt het afnemen met een vochtige doek niet.
• Clove heeft vier zwarte zorgsneakers: Prima, Forte 2, Ona en Classic. Je kiest op pasvorm en sluiting, en de Ona is de veterloze optie.

Zijn zwarte zorgschoenen wettelijk verplicht?

Voor gewone zorgschoenen kennen wij geen algemene wettelijke plicht om zwart te dragen. De kleur van je schoenen wordt bijna altijd bepaald door je werkgever en niet door de wet.

De Europese PPE-regelgeving (Verordening (EU) 2016/425) regelt beschermende uitrusting. Een kleurplicht voor gewone zorgschoenen volgt daar niet uit. Die regels gaan over bescherming, niet over de vraag of een schoen zwart of wit is.

Eist een afdeling veiligheidsschoenen, dan speelt ISO 20345:2021 mee. Die norm beschrijft eisen aan veiligheidsschoeisel, bijvoorbeeld op het gebied van tenbescherming. Ook hier gaat het om de bescherming en niet om zwart.

In de praktijk ontstaat een kleurregel op een van drie manieren:

• in het kledingvoorschrift of de uniformregeling van je organisatie
• in een protocol van een specifieke plek, zoals de operatiekamer
• in een afspraak per afdeling of team, bijvoorbeeld in de thuiszorg

Wat voor jouw werkplek geldt, kan dus verschillen van wat een collega in een ander ziekenhuis of bij een andere thuiszorgorganisatie hoort.

Hoe check je wat jouw werkgever eist?

Je check het kledingvoorschrift of de uniformregeling van je werkgever door erom te vragen bij je leidinggevende of bij HR. Doe dat vóór je eerste werkdag of stage, niet erna. Veel afdelingen hebben afspraken die nergens op de website staan.

Stel daarbij drie concrete vragen: moet de schoen zwart of wit zijn, moet de hiel dicht zijn, en mag je een instapschoen of veterloze sneaker dragen? Vraag ook of een logo of een felle zool mag. Sommige afdelingen accepteren alleen effen schoenen.

Bewaar het antwoord schriftelijk, bijvoorbeeld als mail of als pdf van het voorschrift. Bestel pas daarna. Dan weet je zeker dat je niet met een schoen zit die je op de afdeling niet mag dragen.

Vragen voor je leidinggevende en wat het antwoord voor je schoenkeuze betekent

Waaraan moet een zorgschoen sowieso voldoen, ongeacht de kleur?

Een zorgschoen moet vier dingen goed doen, wat de kleur ook is: grip geven op natte vloeren, de hiel omsluiten, de voet dempen en geen geluid maken. Kies eerst op deze punten en pas daarna op kleur.

Grip. Een antislipzool geeft grip op een natte vloer. Slipgevaar op natte vloeren is een erkend risico op de werkvloer, daarom gaat antislip voor kleur. Zwart of wit maakt voor je evenwicht niets uit, de zool wel.

Gesloten hiel en bovenwerk. Een gesloten hiel houdt je voet stevig in de schoen en beschermt tegen spatten. Het bovenwerk moet je gemakkelijk schoon kunnen maken. Bij Clove is dat vloeistofafstotend Clarino vegan leer, dat je afneemt met een vochtige doek.

Demping en pasvorm. Je staat en loopt urenlang, en langdurig staan hoort bij klachten aan het bewegingsapparaat. Demping en pasvorm wegen daarom zwaarder dan kleur. Een schoen die knelt of te ruim zit, voel je aan het eind van de dienst in je voeten, benen en rug.

Een zool die niet piept. In de nachtdienst hoor je elke stap op een stille gang. Een zool die niet piept stoort patiënten en collega's niet.

Forte 2 - All Black Option

Wanneer is zwart handig in plaats van verplicht?

Zwarte zorgschoenen zijn handig als je werkkleding donker is, als je nachtdiensten draait of als je weinig zin hebt om elke vlek te zien. Een voorschrift hoeft er niet bij te staan. Het is dan een praktische keuze, geen regel.

Bij een zwarte uniformbroek of donkere tuniek valt een zwarte schoen rustig bij het geheel. Je ziet geen scherpe overgang bij de enkel.

In de nachtdienst laat donker bovenwerk spatjes minder snel zien. Het materiaal wordt er niet schoner van. Bij vloeistoffen en lichaamsvloeistoffen horen standaardvoorzorgsmaatregelen. Reinig dus na elke vervuiling, ook als je die niet ziet.

Is er geen voorschrift, dan is zwart een neutrale keuze. Je kunt dezelfde schoenen na je dienst ook naar de supermarkt of een verjaardag dragen, zonder dat ze op werkschoenen lijken.

Zwart is minder handig als je afdeling wit eist. Dan wint de regel van je voorkeur. Ook in een warme zomerdienst kies je misschien liever een lichtere kleur, omdat donker bovenwerk in de zon meer warmte vasthoudt.

Welke zwarte zorgsneakers van Clove passen bij jouw dienst?

Bij Clove zijn er vier zwarte zorgsneakers: Prima, Forte 2, Ona en Classic. Welke past, hangt af van hoe je werkt en welke pasvorm je al kent.

Prima - All Black Option is onze verbeterde opvolger van de Classic. We ontwikkelden hem in meer dan 18 maanden. Kies hem als je één schoen voor alle diensten zoekt.

Ken je de Forte al en zit die goed? Dan is Forte 2 - All Black Option de logische stap. Het is de evolutie van de populaire Forte, met dezelfde basis en een betere uitvoering.

Wil je snel in en uit je schoenen, bijvoorbeeld tussen twee bezoeken in de thuiszorg? Dan past Ona - All Black Option. Dit is een veterloze sneaker van vloeistofafstotend Clarino vegan leer.

Hou je van de klassieke vorm? Classic - All Black is onze eerste sneakerstijl, met veters en een vertrouwd silhouet.

Twijfel je over de maat, kies dan de maat die je normaal draagt. Zit je tussen twee maten in, neem dan een tussenmaat als die er is.

Hoe houd je zwarte zorgschoenen schoon en in vorm?

Zwarte zorgschoenen houd je schoon door het bovenwerk na elke dienst met vloeistoffen af te nemen met een vochtige doek. Spetters blijven op het oppervlak liggen en trekken niet in. Doe dit voordat de vlek opdroogt, dan komt hij er in één keer af.

Een zwarte schoen verbergt spatten wel, maar niet de restjes die erop blijven zitten. Neem ook de zool en de rand rond de hiel mee, want daar komt het meeste vuil van de vloer terecht.

De vorm blijft goed bij het wassen. In onze eigen wastest was er geen krimp na 30 wasbeurten op 30°C. Wil je de schoenen toch wassen, houd dan die temperatuur aan en gebruik geen hogere stand.

Sta je veel, kijk dan ook naar je sokken. Compressiesokken geven 20-30 mmHg compressie en hebben een gevoerde zool. Dat past bij lange diensten op de been, zoals de Compressie sokken - Forever Blue. Draag ze onder je zwarte sneakers en je voeten blijven langer fris.

Zwarte Clove-zorgsneakers naast elkaar

Welke schoen kies je nu: zwart of wat je werkgever voorschrijft?

Vraag eerst je kledingvoorschrift op en kies daarna pas een schoen. Staat er geen kleurplicht in, dan is een zwarte zorgsneaker zoals Prima - All Black Option een veilige keuze bij donkere werkkleding en nachtdiensten.

Eist je afdeling wit of veiligheidsschoeisel volgens ISO 20345:2021, dan gaat die regel voor jouw voorkeur voor zwart. Dan zoek je een schoen die aan de eis voldoet en kijk je pas daarna naar de kleur.

Begin met één mail aan je leidinggevende of HR. Met het antwoord in je mailbox weet je binnen een paar minuten welke modellen in aanmerking komen.

Loop dit lijstje af voordat je bestelt:

• Vraag het kledingvoorschrift schriftelijk op bij je leidinggevende of HR.
• Check of de hiel dicht moet zijn en of een veterloze schoen mag.
• Controleer of de zool antislip is en niet piept.
• Kies je maat met ons maatadvies en houd rekening met een tussenmaat.
• Neem het bovenwerk na een dienst af met een vochtige doek.
• Combineer met compressiesokken als je lange diensten maakt.